Một video dài 60 giây trên TikTok có thể khiến cuốn sách của một tác giả vô danh bán hết sạch trong vài giờ. Đó là câu chuyện của Colleen HooverướnggiớithiệusáchhiệnnayKhiTikTokvàcộngđồngthayđổicáchđộcgiảtìmsáhướng dẫn rèn luyện tư duy， người từng bị nhiều nhà xuất bản từ chối， bỗng trở thành hiện tượng nhờ làn sóng BookTok. Xu hướng giới thiệu sách hiện nay không còn nằm trong các bài phê bình dài dòng trên báo giấy. Nó diễn ra hàng ngày， hàng giờ， trên màn hình điện thoại。nơi những độc giả bình thường trở thành người dẫn dắt thị trường.Điểm dễ thấy nhất là sự lên ngôi của video ngắn. Thay vì đọc một bài review 1.000 chữ， người ta xem một clip 30 giây， trong đó người giới thiệu cầm cuốn sách， lật vài trang， nhăn mặt hoặc khóc. Cảm xúc được đẩy lên trước， nội dung phân tích theo sau. Tôi từng chứng kiến một cô gái ở Hà Nội quay clip giới thiệu cuốn “Một thoáng ta rực rỡ ở nhân gian” ngay trên ban công nhà mình. Video không chỉnh sửa， ánh sáng tự nhiên， giọng nói lẫn tiếng xe cộ ngoài đường. Vậy mà hơn 200.000 lượt xem。
và cuốn sách tái bản chỉ sau hai tuần. Sức mạnh của xu hướng giới thiệu sách hiện nay nằm ở chỗ: người thật， việc thật， cảm xúc thật.Song song với video ngắn， các cộng đồng đọc sách trực tuyến cũng vận hành theo cách khác trước. Các nhóm Facebook， Discord hay Zalo không chỉ để hỏi mua bán. Họ tổ chức đọc chung， mỗi tuần một chương， rồi tối cuối tuần vào voice chat bàn luận. Một người bạn của tôi ở Đà Nẵng tham gia nhóm như vậy， và cô ấy nói rằng động lực đọc không đến từ giải thưởng hay lời khen của giáo sư， mà từ việc thấy người khác cũng đang đọc cuốn sách giống mình. Cảm giác được đồng hành ấy khiến việc giới thiệu sách trở thành một hoạt động xã hội。không còn là thú vui đơn độc. Xu hướng giới thiệu sách hiện nay vì thế mang tính cộng đồng cao hơn hẳn mô hình truyền thống.Một điểm đáng chú ý khác: các nhà xuất bản và đơn vị phát hành cũng thay đổi chiến lược. Họ không chỉ gửi bản thảo cho báo chí. Họ gửi sách cho những người sáng tạo nội dung trên mạng xã hội， kể cả người có lượng theo dõi khiêm tốn. Một nhà xuất bản nhỏ ở TP.HCM từng chia sẻ rằng họ chọn 50 bạn đọc có ảnh hưởng， gửi tặng sách， và chỉ yêu cầu một điều duy nhất: nếu thấy hay thì kể lại theo cách của mình. Không kịch bản， không duyệt trước. Kết quả là một làn sóng bài đăng tự nhiên， chân thực hơn bất kỳ chiến dịch quảng cáo nào. Tuy nhiên。mặt trái của xu hướng này là sự nhiễu loạn. Không ít video giới thiệu sách chỉ để chạy theo lượt xem， khen chê qua loa， thậm chí chưa đọc hết cuốn sách. Người xem dần mất niềm tin vào những lời có cánh thiếu căn cứ.Vậy điều gì tạo nên sự khác biệt giữa một lời giới thiệu sách đáng tin và một nội dung ăn may?Theo tôi， đó là sự cụ thể. Một người giới thiệu sách hay không nói “cuốn này tuyệt vời”. Họ nói: “Trang 47 có một đoạn khiến tôi phải gấp sách lại。
đi pha cà phê， rồi mới dám đọc tiếp”. Chi tiết ấy không thể sao chép. Nó chỉ đến từ trải nghiệm thật. Xu hướng giới thiệu sách hiện nay， dù mang hình thức mới， vẫn quay về một nguyên tắc cũ: người đọc tin người đọc. Khi một độc giả bình thường cầm cuốn sách và nói rằng nó đã thay đổi cách họ nhìn một vấn đề， đó là lúc xu hướng giới thiệu sách vượt khỏi màn hình để bước vào đời sống.
