rong điện ảnh Việt NamệthuậtxâydựngnhânvậtởViệtNamTừtrangvănđếnmànảlưu ý khi nghỉ hưu sớm， nhân vật để lại dấu ấn sâu đậm thường không phải là những vai diễn hào nhoáng mà là những con người bình dị với nội tâm phức tạp. Bộ phim "Tôi thấy hoa vàng trên cỏ xanh" (2015) của đạo diễn Victor Vũ đã khắc họa thành công nhân vật Thiều – một cậu bé nhạy cảm。luôn dằn vặt giữa tình anh em và những rung động đầu đời. Điều làm nên sức hút của Thiều không nằm ở cốt truyện ly kỳ， mà ở cách đạo diễn để nhân vật bộc lộ cảm xúc qua những hành động nhỏ: cái nhìn lén lút， bàn tay nắm chặt， hay tiếng thở dài trong đêm. Nghệ thuật xây dựng nhân vật ở Việt Nam vì thế thường bắt đầu từ những chi tiết đời thường như vậy， chứ không phải những mô-típ anh hùng hoành tráng.Ở lĩnh vực văn học， Nguyễn Nhật Ánh là minh chứng rõ nét cho phong cách xây dựng nhân vật bằng ngôn ngữ giản dị mà thấm thía. Trong "Cho tôi xin một vé đi tuổi thơ"， nhân vật tôi – một cậu bé tám tuổi – được tái hiện qua những suy nghĩ ngây ngô nhưng đầy triết lý: "Người lớn thường quên mất mình từng là trẻ con". Không cần những biến cố dữ dội。nhân vật vẫn sống động nhờ giọng điệu hóm hỉnh và những quan sát tinh tế. Có thể thấy， nghệ thuật xây dựng nhân vật ở Việt Nam thường ưu tiên chiều sâu tâm lý hơn là ngoại hình hay hành động kịch tính. Điều này khác với nhiều tác phẩm phương Tây， nơi nhân vật thường được định hình qua xung đột gay cấn.Sân khấu kịch nói Việt Nam cũng có cách tiếp cận riêng. Vở "Hồn Trương Ba， da hàng thịt" của Lưu Quang Vũ đặt nhân vật Trương Ba vào tình huống trớ trêu: linh hồn sống trong thân xác hàng thịt. Ở đây， nghệ thuật xây dựng nhân vật không chỉ là khắc họa tính cách mà còn là hành trình đấu tranh nội tâm để giữ phẩm giá. Người xem thấy được sự giằng xé giữa phần "người" và phần "xác"， giữa lý tưởng và bản năng. Diễn viên phải thể hiện hai con người trong một thân xác – một thách thức lớn. Thành công của vở kịch nằm ở chỗ nhân vật không bị biến thành biểu tượng khô khan。mà vẫn rất đời， rất thật.
Điện ảnh đương đại gần đây có "Bố già" (2021) của Trấn Thành. Nhân vật Ba Sang – một ông bố miền Tây nóng tính nhưng yêu thương con vô bờ – được xây dựng qua những tình huống dở khóc dở cười. Có cảnh ông đánh con vì tội bỏ học。rồi tối đến lặng lẽ ngồi vá lại chiếc áo rách cho con. Chi tiết ấy không cần lời thoại vẫn nói lên tất cả. Nghệ thuật xây dựng nhân vật ở Việt Nam， xét đến cùng， là nghệ thuật của sự tiết chế và tinh tế. Nó không phô trương， không cường điệu， mà lặng lẽ chạm vào trái tim người xem bằng những khoảnh khắc rất thật. Dẫu còn nhiều tranh cãi về chất lượng kịch bản， nhưng cách tạo hình nhân vật bằng chi tiết đời thường vẫn là một nét đặc trưng đáng ghi nhận.
