Buổi chiều thứ BaạnvăntintứcKhihọcsinhlớpviếtvềbãolũvàchuyệnhọcvănđểlàmgìđậu hũ đang viral， lớp 10A3 trường THPT Nguyễn Thị Minh Khai (TP.HCM) râm ran hơn thường lệ. Cô giáo dạy Văn vừa trả bài kiểm tra một tiết với đề bài: “Viết bản tin ngắn về một sự kiện thời sự mà em quan tâm”. Hơn 40 bài viết。và gần một nửa trong số đó chọn đề tài bão lũ miền Trung. Điều đáng nói: không em nào copy nguyên văn từ báo mạng. Các em tự phỏng vấn người thân， gọi điện hỏi bạn bè ở Quảng Bình， thậm chí lục lại video cũ trên TikTok rồi… viết lại theo cách của mình.“Soạn văn tin tức” – cụm từ này đang được giáo viên Ngữ văn dùng nhiều hơn trong các tiết luyện tập. Không còn là những bài văn mẫu về tả cơn mưa hay kể chuyện bà ngoại， học sinh được yêu cầu đọc tin thật， viết tin thật。và quan trọng nhất: chịu trách nhiệm với thông tin mình đưa ra. Cô Trần Thị Kim Oanh， tổ trưởng tổ Văn trường Lê Quý Đôn (Đà Nẵng)， kể lại một tình huống nhớ đời: “Có em viết bản tin về một vụ cháy， dẫn nguồn từ một trang Facebook không kiểm chứng. Tôi không cho điểm cao， nhưng cả lớp được một phen thảo luận về việc kiểm tra chéo thông tin trước khi đăng tải”Thực tế， soạn văn tin tức không hề dễ như nhiều người tưởng. Tin tức khác văn miêu tả ở chỗ: không được bịa， không được cảm xúc lấn át sự kiện， và phải trả lời được câu hỏi “ai， cái gì， khi nào， ở đâu， tại sao”. Học sinh lớp 10 thường loay hoay nhất ở bước chọn chi tiết. Một em chia sẻ: “Viết về trận lũ， em muốn kể hết từng nhà bị ngập， nhưng cô bảo chỉ nên chọn một hình ảnh tiêu biểu. Em chọn cảnh cụ già ngồi trên mái tôn chờ cứu hộ， vì nó ám ảnh em nhất” Cách chọn chi tiết ấy – vừa cụ thể， vừa có sức nặng – chính là kỹ năng mà môn Văn cần rèn。chứ không phải chỉ để thi.Một điều thú vị: nhiều giáo viên nhận xét học sinh viết tin tức hay hơn viết văn nghị luận. Lý do?
Tin tức buộc các em phải ra khỏi vùng an toàn của văn mẫu， phải đọc， phải hỏi， phải kiểm chứng. Có em còn lập bảng so sánh thông tin giữa ba tờ báo khác nhau về cùng một vụ việc， rồi rút ra kết luận: “Báo A đưa số liệu khác báo B， em chọn báo có nêu rõ nguồn từ cơ quan chức năng” Kỹ năng này， suy cho cùng。còn quan trọng hơn điểm số.Dẫu vậy， không phải trường nào cũng mặn mà với soạn văn tin tức. Nhiều nơi vẫn nặng tâm lý “dạy để thi”， sợ mất thời gian. Cô Oanh thẳng thắn: “Dạy tin tức mất gấp đôi thời gian soạn giáo án thường， vì phải cập nhật tin mới mỗi tuần. Nhưng nhìn học sinh tranh luận sôi nổi về một bản tin。
tôi thấy xứng đáng” Có lẽ， câu trả lời cho “học văn để làm gì” không nằm ở những bài văn mẫu hoàn hảo， mà ở khoảnh khắc một cô bé lớp 10 biết đặt câu hỏi trước một dòng tin giật gân trên mạng – và không vội tin.
