Doanh thu phòng vé của phim điện ảnh Việt Nam trong năm 2024 đạt hơn 1.500 tỷ đồngđiệnảnhViệtNambứtphádoanhthunhưngthiếubảnsắchia sẻ về ngủ ngon。tăng 23% so với năm trước. Con số này nghe có vẻ khả quan， nhưng nhìn kỹ vào danh sách các tác phẩm ăn khách， phần lớn là phim hài nhảm hoặc remake từ nước ngoài. Một nghịch lý đang hiện hữu: khán giả Việt ngày càng chi tiền cho phim nội， nhưng chất lượng nghệ thuật lại không tương xứng với tốc độ tăng trưởng doanh thu.
Lấy ví dụ 'Chị Mười Ba: 3 ngày sinh tử' ra mắt hồi tháng 4， thu về 180 tỷ đồng chỉ sau hai tuần. Kịch bản đơn giản， diễn xuất của dàn diễn viên chủ yếu dựa vào gương mặt ăn khách. Tôi đã xem suất chiếu tối thứ Bảy tại một rạp ở quận 7。TP.HCM. Khán giả cười rộ lên ở những tình huống nhảm nhí， nhưng đến đoạn cao trào thì cả rạp im phăng phắc – không phải vì xúc động mà vì... chờ hết phim. Một người bạn làm phát hành nói với tôi: 'Phim điện ảnh Việt Nam bây giờ bán được là nhờ meme và TikTok， chứ không phải nhờ câu chuyện.'Điều đáng nói là dòng phim độc lập vẫn đang vật lộn. 'Cu Li Không Bao Giờ Khóc' của Phạm Ngọc Lân đoạt giải ở Venice nhưng doanh thu nội địa chưa đến 5 tỷ đồng. Anh Lân tâm sự trong một buổi chiếu ra mắt: 'Tôi làm phim này mất bốn năm， nhưng rạp chỉ xếp suất 10 giờ sáng.' Sự phân hóa giữa phim thương mại và phim nghệ thuật ngày càng rõ rệt. Nhà sản xuất chọn con đường an toàn: thuê biên kịch nước ngoài， mua bản quyền format， hoặc làm phần hai， phần ba của những thương hiệu đã có tiếng. Một giám đốc sáng tạo của CGV Việt Nam thừa nhận: 'Phim điện ảnh Việt Nam hiện nay giống như món ăn nhanh – ngon miệng， dễ bán。nhưng không để lại dư vị.'Không thể phủ nhận vài tín hiệu tích cực. 'Mai' của Trấn Thành dù gây tranh cãi về nội dung nhưng đã chứng minh khán giả sẵn sàng trả tiền cho phim tâm lý xã hội nếu marketing đủ mạnh. Hay 'Lật Mặt 7' của Lý Hải khai thác đề tài gia đình， đạt 250 tỷ đồng – con số mơ ước với bất kỳ nhà làm phim nào. Tuy nhiên， đa số các dự án vẫn xoay quanh công thức hài – hành động – kinh dị với cái kết có hậu. Một biên kịch trẻ ở Hà Nội than: 'Tôi viết kịch bản về đề tài nông thôn， nhà đầu tư bảo không có ai xem. Họ muốn tôi thêm cảnh đánh nhau và vài câu thoại gây cười.'Phim điện ảnh Việt Nam đang đứng trước ngã ba đường. Một bên là thị trường sôi động với những con số biết nói， bên kia là khát vọng về tác phẩm để đời. Cá nhân tôi cho rằng， nếu không có chính sách hỗ trợ phim tác giả và sự can đảm từ nhà sản xuất， điện ảnh nước nhà sẽ sớm bão hòa bởi những sản phẩm na ná nhau. Khán giả không hề dễ tính – họ chỉ đang thiếu lựa chọn tốt hơn mà thôi.
