Cuốn "Giải mã kinh tế Việt Nam" của nhóm tác giả trẻ vừa ra mắt tại Hà Nội đã thu hút sự quan tâm đặc biệt từ độc giả và giới chuyên môn. Ngay trong buổi ra mắtáchphântíchmớigâychúýtronggiớixuấtbảnViệgiải pháp tập thể dục tại nhà， hơn 500 bản đã được đặt trước。con số hiếm thấy đối với một tác phẩm phân tích chuyên sâu. Điểm khác biệt nằm ở cách tiếp cận: thay vì đưa ra những dự báo vĩ mô， nhóm tác giả dành hẳn ba chương để phân tích dữ liệu từ các doanh nghiệp nhỏ và siêu nhỏ tại TP.HCM， Hà Nội và Đà Nẵng.Tôi có dịp trò chuyện với chị Nguyễn Thị Lan， một trong ba tác giả， tại quán cà phê trên đường Nguyễn Huệ. Chị kể rằng nhóm mất gần hai năm để thu thập số liệu từ hơn 1.200 hộ kinh doanh. "Chúng tôi không muốn viết một cuốn sách phân tích kiểu hàn lâm. Điều chúng tôi muốn là người đọc cảm nhận được hơi thở của nền kinh tế từ những câu chuyện nhỏ nhất"， chị nói. Cuốn sách dày 420 trang。chia thành năm phần， mỗi phần kết thúc bằng một bảng dữ liệu so sánh giữa các vùng. Cá nhân tôi thấy chương về chuyển đổi số trong các hợp tác xã nông nghiệp ở đồng bằng sông Cửu Long là phần thuyết phục nhất， với những trích dẫn trực tiếp từ nông dân.
Không chỉ dừng ở phân tích， cuốn sách còn đưa ra ba kịch bản cho giai đoạn 2025-2030. Kịch bản thứ hai， được nhiều chuyên gia đánh giá là khả thi nhất。dự báo tăng trưởng GDP bình quân 6，2% nếu các chính sách hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ được thực thi đồng bộ. Ông Trần Văn Hùng， nguyên Viện trưởng Viện Kinh tế Việt Nam， nhận xét: "Đây là một cuốn sách phân tích hiếm hoi dám đi ngược lại những nhận định lạc quan thường thấy. Nó đặt câu hỏi đúng chỗ." Tuy nhiên， một số ý kiến cho rằng phần giải pháp còn chung chung， thiếu cơ chế thực thi cụ thể.Điều khiến cuốn sách này khác biệt so với các ấn phẩm cùng loại là phần phụ lục dài 60 trang， gồm danh sách 200 doanh nghiệp được phỏng vấn và bảng mã hóa dữ liệu mở. Độc giả có thể tự kiểm chứng các kết luận. Tôi đã thử tải tệp dữ liệu từ mã QR ở bìa sau và thấy thao tác rất nhanh. Cách làm này đang tạo ra một làn sóng mới trong xuất bản sách phân tích tại Việt Nam， nơi mà trước đây các tác phẩm thường chỉ dựa vào báo cáo thứ cấp. Nhà xuất bản cho biết sẽ tổ chức chuỗi tọa đàm tại năm tỉnh thành trong tháng tới， bắt đầu từ Cần Thơ vào ngày 15.Với mức giá 189.000 đồng， cuốn sách không hề rẻ so với mặt bằng chung. Nhưng số lượng đặt mua trước cho thấy độc giả Việt Nam đang dần quen với việc trả tiền cho những phân tích có chiều sâu và dữ liệu minh bạch. Liệu xu hướng này có duy trì được?Câu trả lời phụ thuộc vào việc các nhà xuất bản có dám đầu tư vào những dự án phân tích dài hơi hay không. Riêng với nhóm tác giả của "Giải mã kinh tế Việt Nam"， họ đã chứng minh rằng sách phân tích không nhất thiết phải khô khan để trở nên đáng tin cậy.
