“Giá trị môn nghệ thuật là môn gì” – câu hỏi tưởng chừng đơn giản nhưng lại khiến nhiều phụ huynh và học sinh lúng túng. Thực tếátrịmônnghệthuậtlàmôngìGócnhìntừlớphọcvàđờisốnghỉ hưu sớm， môn nghệ thuật trong nhà trường phổ thông Việt Nam thường được hiểu là Âm nhạc và Mỹ thuật. Nhưng giá trị của nó không nằm ở tên gọi。mà ở cách nó tác động đến tư duy và cảm xúc người học. Một giáo viên Mỹ thuật tại trường THCS Nguyễn Du (TP.HCM) kể rằng， có em học sinh từng rất nhút nhát， chỉ sau một học kỳ vẽ tranh tập thể đã tự tin thuyết trình trước lớp. Đó là minh chứng rõ ràng cho giá trị môn nghệ thuật – không phải để thi cử， mà để mở ra không gian biểu đạt cá nhân.
Vậy cụ thể， giá trị môn nghệ thuật là môn gì trong chương trình giáo dục phổ thông mới?Theo Chương trình GDPT 2018， Nghệ thuật (gồm Âm nhạc và Mỹ thuật) là môn học bắt buộc ở cấp tiểu học và THCS， đến THPT trở thành môn tự chọn. Điều này phản ánh sự thay đổi trong cách nhìn nhận: nghệ thuật không còn là môn “phụ” mà là một lĩnh vực giáo dục có vai trò cân bằng cảm xúc và phát triển não bộ. Nhiều nghiên cứu quốc tế chỉ ra rằng học sinh được học nghệ thuật thường xuyên có khả năng tập trung tốt hơn， linh hoạt hơn trong giải quyết vấn đề. Tôi từng quan sát một lớp học vẽ ở Hà Nội: trẻ con say sưa pha màu。quên cả giờ ra chơi. Cái say sưa ấy chính là giá trị thật， không cần ai gọi tên.Nhưng nếu hỏi giá trị môn nghệ thuật là môn gì theo nghĩa hẹp hơn – liệu có phải chỉ là môn vẽ。môn hát?Không hẳn. Ở nhiều trường， giáo viên lồng ghép nghệ thuật vào các môn khác: dùng sơ đồ tư duy vẽ tay trong giờ Lịch sử， hay diễn kịch ngắn trong Ngữ văn. Cách làm này cho thấy giá trị môn nghệ thuật không bị đóng khung trong một tiết học riêng biệt. Nó thấm vào cách học sinh quan sát， ghi nhớ và kể câu chuyện. Một cô giáo dạy Văn ở Đà Nẵng chia sẻ: “Học sinh của tôi nhớ bài thơ về quê hương hơn hẳn khi chúng được vẽ lại khung cảnh trong bài” Đó là lúc giá trị môn nghệ thuật vượt ra khỏi phòng học Mỹ thuật.Có một thực tế đáng suy nghĩ: nhiều phụ huynh vẫn hỏi “học nghệ thuật để làm gì” khi con họ sắp thi đại học. Câu trả lời không nằm ở điểm số. Một cựu học sinh chuyên Văn giờ làm thiết kế đồ họa kể lại: nhờ những tiết Mỹ thuật ở cấp hai。
cô biết mình thích màu sắc và hình khối từ sớm. Giá trị môn nghệ thuật là môn gì?Với cô， đó là môn học giúp cô tìm ra danh tính của mình. Tất nhiên， không phải ai cũng thành họa sĩ hay nhạc sĩ. Nhưng khả năng cảm thụ cái đẹp， sự kiên nhẫn khi hoàn thiện một sản phẩm， hay đơn giản là biết lắng nghe bản nhạc yêu thích – những thứ ấy theo người học suốt đời.
Nhìn rộng hơn。giá trị môn nghệ thuật là môn gì còn tùy cách mỗi nhà trường triển khai. Có nơi đầu tư phòng tranh nhỏ， có nơi tổ chức triển lãm cuối năm cho học sinh. Có nơi chỉ dạy qua loa vì thiếu giáo viên. Sự khác biệt ấy khiến giá trị môn nghệ thuật không đồng đều. Nhưng một điều chắc chắn: khi học sinh được thực sự chạm vào giấy， màu， nhạc cụ， em ấy sẽ hiểu giá trị môn nghệ thuật là môn gì – không phải môn để lấy điểm， mà là môn để lớn lên.
