“Môn nghệ thuật là môn gì” – câu hỏi tưởng đơn giản nhưng lại khiến nhiều người bối rối. Trong chương trình giáo dục phổ thông mớiônnghệthuậtlàmôngìNhậnxéttừgócnhìnthựctếhành buổi trưa， môn Nghệ thuật (gồm Âm nhạc và Mỹ thuật) không còn là môn phụ. Thế nhưng， nhận xét về môn học này vẫn còn nhiều ý kiến trái chiều. Có giáo viên than rằng học sinh chỉ thích vẽ tự do， không chịu theo khuôn mẫu. Phụ huynh lại lo lắng con mất thời gian vào những giờ học “không tính điểm”. Vậy thực hư môn nghệ thuật là môn gì và nhận xét về nó ra sao?Tôi từng dự một tiết Mỹ thuật lớp 6 tại trường THCS Nguyễn Du (TP.HCM). Cô giáo yêu cầu học sinh vẽ chân dung người bạn cùng bàn. Một nam sinh vẽ bạn mình với ba mắt， mũi khoằm và mái tóc xanh rêu. Cả lớp cười ồ. Cô giáo không la mắng。
chỉ hỏi: “Em thấy bạn ấy có đặc điểm gì nổi bật”. Cậu bé đáp: “Bạn ấy hay cau mày， tóc dài che mắt， em muốn vẽ ấn tượng ấy”. Cô gật đầu: “Vậy là em đã quan sát và sáng tạo”. Tiết học kết thúc mà không có ai bị chê. Đó là một nhận xét tích cực về môn nghệ thuật: nó không đòi hỏi sự hoàn hảo， mà khuyến khích góc nhìn riêng. Môn nghệ thuật là môn gì?Nó là môn học về cảm xúc và biểu đạt， không phải môn “vẽ đẹp” hay “hát hay”.Nhận xét từ phía giáo viên lại khác. Cô Trần Thị Mai， dạy Âm nhạc 8 năm， nói thẳng: “Nhiều em không biết môn nghệ thuật là môn gì。cứ nghĩ học cho vui. Đến khi kiểm tra hát theo nhóm， em nào cũng muốn hát bài hot trend， không chịu hát dân ca”. Cô Mai phải lồng ghép trò chơi nhịp điệu để kéo học sinh vào bài. Có hôm cả lớp vỗ tay theo phách， cô nhận xét: “Các em vỗ sai nhịp nhưng rất hào hứng. Vậy là được”. Điều này cho thấy nhận xét về môn nghệ thuật cần linh hoạt， tránh áp đặt khuôn mẫu. Môn nghệ thuật là môn gì?Là môn học đòi hỏi người dạy phải nhận xét bằng sự thấu hiểu， không phải bằng điểm số cứng nhắc.Phụ huynh thì sao?Chị Nguyễn Thu Hà (quận 7) kể: “Con tôi học lớp 7， tối nào cũng cặm cụi vẽ tranh theo đề bài. Tôi hỏi sao không học Toán， nó bảo ‘Môn nghệ thuật là môn gì mẹ biết không?
Là môn con được tự do sáng tạo’. Tôi nghe mà giật mình”. Chị Hà sau đó thay đổi cách nhìn， thậm chí mua thêm màu nước cho con. Nhận xét của phụ huynh dần tích cực hơn khi họ hiểu bản chất môn học. Môn nghệ thuật là môn gì?Nó là môn giúp trẻ cân bằng cảm xúc sau những giờ học căng thẳng. Một nghiên cứu nhỏ của ĐH Sư phạm Hà Nội (2023) cho thấy học sinh tham gia CLB nghệ thuật có chỉ số lo âu thấp hơn 18% so với nhóm đối chứng.Nhận xét về môn nghệ thuật không nên chỉ dừng ở “vẽ đẹp hay xấu”. Tôi từng chứng kiến một em lớp 9 vẽ bức tranh về ô nhiễm không khí bằng than chì đen kịt. Cô giáo nhận xét: “Bức tranh không đẹp lung linh nhưng nói đúng vấn đề”. Em ấy mỉm cười， tự tin hơn hẳn. Đó là giá trị thực của môn học này. Môn nghệ thuật là môn gì?Là môn dạy học sinh cách quan sát。
phản biện và thể hiện bản thân – những kỹ năng không thể đo bằng bài kiểm tra 45 phút. Nhận xét đúng sẽ nuôi dưỡng tư duy đó. Nhận xét sai sẽ giết chết sáng tạo. Vậy nên， hãy nhìn môn nghệ thuật bằng con mắt cởi mở hơn， bắt đầu từ câu hỏi “môn nghệ thuật là môn gì” – và trả lời bằng trải nghiệm thực tế， không phải định kiến.
