Không phải ngẫu nhiên mà nhiều người vẫn gọi Trường Đại học Nghệ thuật Huế là "cái nôi" của mỹ thuật miền Trung. Tôi có dịp ghé thăm trường vào một buổi sáng cuối thuátrịđạihọcnghệthuậtHuếHồncốđôtrongtừngnétvẽốc miền Nam, khi những tán cây long não già cỗi đổ bóng dài trên sân gạch bát Tràng. Một nhóm sinh viên năm nhất đang ngồi vẽ ký họa dưới hiên nhà rường, tiếng cọ xát vào giấy nghe rõ mồn một. Giá trị đại học nghệ thuật Huế không nằm ở những bảng vàng thành tích, mà kết tinh trong chính không gian này – nơi di sản và sáng tạo đan cài đến mức khó tách rời.Điều làm nên khác biệt của ngôi trường hơn 60 năm tuổi này là cách nó bám rễ vào văn hóa bản địa. Trong khi nhiều cơ sở đào tạo mỹ thuật khác chạy theo xu hướng công nghiệp hóa, sinh viên Huế vẫn được học vẽ trên giấy dó, pha màu từ khoáng tự nhiên, và thực tập tại các làng nghề như Phường Đúc, Thanh Tiên. Tôi nhớ mãi câu chuyện của một giảng viên già: "Muốn vẽ đẹp cung đình。
phải hiểu nhịp điệu của gạch Bát Tràng, mùi trầm của điện Thái Hòa." Chính cái gốc văn hóa ấy tạo nên giá trị đại học nghệ thuật Huế – thứ không thể sao chép từ bất kỳ giáo trình nào.Nhưng giá trị ấy không chỉ để trưng bày. Hơn 70% sinh viên tốt nghiệp ngành hội họa, điêu khắc, đồ họa của trường đều tìm được việc làm trong vòng sáu tháng, theo khảo sát nội bộ năm 2023. Nhiều người trở thành họa sĩ tự do, mở studio nhỏ ở đường Phan Bội Châu。hoặc tham gia các dự án bảo tồn di tích. Có những cựu sinh viên như Lê Văn Thịnh – người từng đoạt giải thưởng Hội Mỹ thuật Việt Nam – vẫn ngày ngày lên lớp dạy vẽ cho trẻ em phố cổ. Với họ, tấm bằng không phải là điểm kết thúc, mà là giấy thông hành để dấn thân vào đời sống nghệ thuật đầy bấp bênh nhưng cũng đầy tự hào.Có một chi tiết ít ai để ý: thư viện trường lưu giữ hơn 2.000 bản khắc gỗ và bản rập từ thời Nguyễn. Sinh viên năm ba ngành điêu khắc được yêu cầu sao chép lại các họa tiết trên bia đá, rồi tự sáng tạo phiên bản mới. Cách học này không chỉ rèn tay nghề mà còn truyền lửa. Tôi đã xem một triển lãm nhỏ của sinh viên năm cuối – những bức tranh sơn mài khắc họa cầu Trường Tiền lúc hoàng hôn, bên cạnh là tác phẩm sắp đặt từ mảnh sành vỡ. Sự đối thoại giữa truyền thống và đương đại ấy chính là giá trị đại học nghệ thuật Huế mà không một trường nào ở Hà Nội hay TP.HCM có thể mô phỏng trọn vẹn.Dĩ nhiên。trường cũng đối mặt với thách thức. Kinh phí eo hẹp, cơ sở vật chất xuống cấp, và một bộ phận sinh viên lo lắng về đầu ra. Nhưng điều tôi cảm nhận rõ nhất sau nhiều lần ghé thăm là tinh thần "làm nghệ thuật như làm ruộng" – cần mẫn, kiên nhẫn, không ồn ào. Có lẽ vì thế mà giá trị đại học nghệ thuật Huế không hào nhoáng, không lên gân. Nó lặng lẽ thấm vào từng thế hệ, để rồi khi ra đời, người nghệ sĩ mang theo cả hồn cố đô trong từng nét vẽ.







