Giới trẻ Hà Nội đang đổ xô đến các lớp học thư pháp không chỉ để rèn chữ mà còn để tìm về một không gian tĩnh lặng giữa phố thị ồn ào. Điều gì khiến một bộ môn tưởng chừng cũ kỹ lại có sức hút đếnétđộcđáotrongđặcđiểmnghệthuậtthưphápViệgà nướng buổi trưa vậy?Câu trả lời nằm ở chính những đặc điểm nghệ thuật thư pháp – sự kết hợp hài hòa giữa kỹ thuật điêu luyện và tâm hồn người viết. Thư pháp không đơn thuần là viết chữ đẹp, mà là nghệ thuật biểu đạt cảm xúc qua từng nét bút, từng khoảng trống.
Nhìn vào một bức thư pháp, người ta dễ bị cuốn hút bởi sự uyển chuyển của nét thanh nét đậm. Mỗi con chữ như một vũ điệu, khi mạnh mẽ dứt khoát, lúc mềm mại buông lơi. Đó là đặc điểm nghệ thuật thư pháp đầu tiên: tính nhịp điệu. Người viết phải điều khiển cây bút lông sao cho lực tay thay đổi liên tục, tạo ra sự sống động cho từng nét. Tôi từng chứng kiến một nghệ nhân ở phố Ông Ích Khiêm (Hà Nội) viết chữ “Tâm” chỉ trong vài giây, nhưng nét bút ấy khiến người xem cảm nhận được sự an nhiên đến lạ. Khoảng trắng xung quanh chữ cũng được tính toán kỹ lưỡng。như một phần tất yếu của tác phẩm.Chất liệu và không gian trưng bày cũng góp phần làm nên đặc điểm nghệ thuật thư pháp. Giấy dó, mực tàu, bút lông – những thứ tưởng chừng thô sơ lại tạo nên vẻ đẹp mộc mạc, sang trọng. Mỗi loại giấy có độ thấm khác nhau。ảnh hưởng trực tiếp đến nét chữ. Nghệ nhân thường chọn giấy dó để viết những bức lớn, bởi độ dai và khả năng giữ mực tốt. Có lần tôi thử viết trên giấy thường, nét mực loang lổ, chẳng thể nào đạt được độ sắc nét. Thư pháp không cho phép sửa sai, mỗi nét bút là một quyết định. Chính sự khắc nghiệt ấy tạo nên giá trị độc bản cho mỗi tác phẩm.Một đặc điểm nghệ thuật thư pháp không thể bỏ qua là tính cá nhân. Cùng một chữ。
mỗi người viết lại mang đến một dáng vẻ khác nhau. Người thì tròn trịa, kẻ thì góc cạnh, người phóng khoáng, kẻ lại chặt chẽ. Thư pháp Việt Nam chịu ảnh hưởng từ thư pháp Trung Hoa nhưng đã có những biến tấu riêng, đặc biệt ở cách thể hiện chữ Quốc ngữ. Những nghệ nhân như Nguyễn Văn Bách hay Lê Minh đã đưa thư pháp Việt ra thế giới bằng những tác phẩm viết trên chất liệu truyền thống nhưng nội dung hiện đại. Đó là minh chứng cho sức sống mãnh liệt của bộ môn này.Cuối cùng, đặc điểm nghệ thuật thư pháp còn nằm ở khả năng truyền tải triết lý sống. Mỗi bức thư pháp thường đi kèm một câu danh ngôn。một bài thơ, gửi gắm thông điệp về đạo làm người, về sự cân bằng. Người viết thư pháp phải có tâm thế tĩnh tại, bởi chỉ một chút nóng vội cũng làm hỏng cả bức chữ. Giới trẻ ngày nay tìm đến thư pháp như một liệu pháp tinh thần, để học cách kiên nhẫn và sống chậm. Có lẽ vì thế mà dù công nghệ số lên ngôi, thư pháp vẫn giữ được chỗ đứng riêng trong đời sống văn hóa.







