Một bản tin về giá vàng sáng nay trên VnExpress không chỉ là con số. Nó là một tác phẩm phê bình nghệ thuật thông tin. Người đọc lướt qua tiêu đềêbìnhnghệthuậtthôngtinKhitintứctrởthànhtácphẩmvàcôngchúnglàngườithưởnglãlưu ý khi học online hiệu quả， dừng lại ở biểu đồ， và bắt đầu giải mã ẩn ý đằng sau cách dữ liệu được trình bày. Phê bình nghệ thuật thông tin không phải là một khái niệm xa lạ;nó đang diễn ra hàng ngày， ngay trong cách chúng ta tiêu thụ tin tức.Tôi từng thấy một phóng sự ảnh về miền Tây mùa nước nổi trên báo Tuổi Trẻ. Mỗi bức ảnh không chỉ ghi lại cảnh vật mà còn là một lời phê bình nghệ thuật thông tin về cách con người thích nghi với thiên nhiên. Tác giả không cần viết một bài xã luận dài dòng;chỉ cần đặt cạnh nhau hình ảnh đứa trẻ chèo xuồng và chiếc cầu bê tông mới xây， câu chuyện đã tự kể. Đó là sức mạnh của phê bình nghệ thuật thông tin – nó không áp đặt kết luận mà để người đọc tự cảm nhận.Nhưng phê bình nghệ thuật thông tin cũng có cái bẫy. Một tiêu đề giật gân trên báo mạng có thể là một tác phẩm nghệ thuật thông tin tồi， bởi nó đánh lừa cảm xúc thay vì khơi gợi suy nghĩ. Tôi nhớ một bài viết về dịch bệnh với tiêu đề "Hàng nghìn người chết mỗi ngày" nhưng nội dung chỉ nói về một loại virus hiếm gặp. Đó là phê bình nghệ thuật thông tin phản tác dụng: nó tạo ra sự chú ý nhưng phá hủy niềm tin. Người làm báo cần nhớ rằng mỗi tác phẩm thông tin đều là một lời phê bình nghệ thuật thông tin， và công chúng không chỉ đọc để biết mà còn để cảm.Ở Việt Nam， phê bình nghệ thuật thông tin đang dần được chú ý trong các tòa soạn. Một biên tập viên của báo Thanh Niên kể với tôi rằng anh thường yêu cầu phóng viên viết lại đoạn mở đầu ba lần， không phải để thêm thông tin mà để tạo nhịp điệu. "Tin tức cũng cần có nhạc tính"， anh nói. Điều đó nghe có vẻ lạ， nhưng khi đọc một bài báo hay。ta thấy ngay sự uyển chuyển của câu chữ. Phê bình nghệ thuật thông tin chính là việc thừa nhận rằng mỗi bài báo là một tác phẩm nghệ thuật， và người đọc là người thưởng lãm khó tính.
Đừng nghĩ phê bình nghệ thuật thông tin là chuyện của giới phê bình chuyên nghiệp. Nó là chuyện của mỗi người cầm điện thoại lướt tin mỗi sáng. Khi bạn dừng lại trước một dòng tít， khi bạn chia sẻ một bài viết vì thấy nó "thấm"， bạn đang thực hành phê bình nghệ thuật thông tin. Và khi bạn bỏ qua một bài viết dở， bạn cũng đang phê bình đấy thôi. Tin tức không chỉ là thông tin;nó là nghệ thuật。và phê bình nghệ thuật thông tin là cách chúng ta giữ cho nghệ thuật ấy không bị phai nhòa.
