Buổi đánh giá tốt nghiệp tại Trường Sư phạm Nghệ thuật Trung ương vừa khép lạiĐánhgiátừTrườngSưphạmNghệthuậtTrungươngKhinghệthuậtgặpsưphạnấu ăn ngon， để lại không ít dư âm. Không còn là những tiết mục dàn dựng công phu， sinh viên năm cuối mang đến lớp học thử nghiệm với học sinh tiểu học ngay trong khuôn viên trường. Cô giáo trẻ Nguyễn Thị Mai， 22 tuổi， đứng trước bảng đen。tay cầm phấn vẽ nét mặt cười， miệng hát bài đồng dao. Đám trẻ con ngồi dưới ngẩng đầu， mắt sáng lên. Một thành viên hội đồng đánh giá ghi chép lia lịa， thỉnh thoảng gật gù. Đó là cách sư phạm nghệ thuật trung ương đánh giá được thực hiện – không chỉ nhìn vào kỹ thuật biểu diễn， mà nhìn vào khả năng truyền cảm hứng.
Hội đồng gồm năm người， ba trong số đó là nghệ sĩ nhân dân， hai là chuyên gia giáo dục. Họ ngồi vòng cung， không dùng bảng điểm cứng nhắc. Thay vào đó， mỗi tiết mục kéo dài 20 phút， sau đó là phần phản hồi trực tiếp. Tôi chứng kiến một nam sinh chơi đàn bầu bị đánh giá là “kỹ thuật tốt nhưng thiếu kết nối với trẻ”. Cậu ấy đỏ mặt， nhưng rồi hội đồng yêu cầu cậu thử lại bằng cách vừa đàn vừa kể chuyện cổ tích. Lần thứ hai。đứa trẻ ngồi gần nhất níu lấy tay áo cậu. Điểm số thay đổi ngay tại chỗ. Đó là kiểu đánh giá không thể tìm thấy trong bất kỳ giáo trình nào.Điều làm nên khác biệt của sư phạm nghệ thuật trung ương đánh giá nằm ở tiêu chí “tác động cảm xúc”. Họ không đếm số nốt nhạc đúng， không đo thời gian giữ nhịp. Họ quan sát phản ứng của trẻ – ánh mắt， nụ cười， sự im lặng. Một cô gái dạy vẽ cho trẻ tự kỷ trình bày tiết học về màu nước. Cô không nói nhiều， chỉ đưa cọ và để trẻ tự do. Khi một đứa trẻ vẽ xong mặt trời màu tím。hội đồng hỏi: “Tại sao con chọn màu này” Đứa trẻ trả lời: “Vì buổi chiều tím ạ” Cả hội đồng im lặng vài giây. Sau đó， chủ tịch hội đồng nói: “Đây là nghệ thuật” Không cần thêm lời giải thích.Tuy nhiên， không phải lúc nào sư phạm nghệ thuật trung ương đánh giá cũng nhận được sự đồng thuận. Có ý kiến cho rằng tiêu chí quá cảm tính。thiếu tính đo lường. Một giảng viên kỳ cựu chia sẻ với tôi: “Chúng tôi từng tranh luận nảy lửa. Có người muốn chấm theo thang điểm 10， người khác muốn giữ nhận xét định tính. Cuối cùng， chúng tôi chọn cả hai – điểm số chỉ chiếm 40%， còn lại là nhật ký thực tập và phản hồi từ giáo viên hướng dẫn” Cách làm này khiến sinh viên phải chuẩn bị kỹ hơn， nhưng cũng áp lực hơn. Không thể đối phó bằng cách học thuộc lòng.Nhìn rộng ra， sư phạm nghệ thuật trung ương đánh giá phản ánh một xu hướng: giáo dục nghệ thuật không còn là dạy kỹ năng thuần túy. Nó là dạy con người biết rung động. Một sinh viên tâm sự với tôi sau buổi bảo vệ: “Em từng nghĩ chỉ cần hát hay， đàn giỏi. Nhưng khi đứng trước lũ trẻ， em hiểu mình phải trở thành người bạn” Câu nói ấy khiến tôi nhớ mãi. Có lẽ， thước đo cuối cùng của sư phạm nghệ thuật không nằm ở hội đồng。
mà nằm ở ánh mắt trẻ thơ – thứ không thể làm giả.
