Cuốn "Dữ liệu của chúng ta" của nhà văn trẻ Nguyễn Hoàng ra mắt giữa tháng 8 đang gây chú ý trong giới xuất bản. Không phải tiểu thuyếtáchvănhọcthôngtinKhidữliệuvàcảmxúlưu ý khi nuôi dạy con， không phải tập truyện ngắn。tác phẩm này được giới thiệu là sách văn học thông tin — một thể loại còn mới mẻ ở Việt Nam. Tôi cầm cuốn sách trên tay， bìa cứng in hình một màn hình máy tính vỡ vụn， bên trong là những trang viết đan xen giữa số liệu thống kê và những đoạn hồi tưởng cá nhân. Đọc liền một mạch hết 200 trang， tôi nhận ra đây không phải thứ văn chương dễ đọc. Nó đòi hỏi người đọc phải liên tục chuyển đổi giữa tư duy logic và cảm xúc.Sách văn học thông tin， hiểu đơn giản。
là tác phẩm văn học sử dụng dữ liệu， thông tin thực tế làm chất liệu. Ở các nước phương Tây， thể loại này đã có từ lâu với những tên tuổi như Svetlana Alexievich hay Emmanuel Carrère. Nhưng tại Việt Nam， số lượng tác phẩm đúng nghĩa vẫn đếm trên đầu ngón tay. Nhà phê bình Lê Minh Quân nhận xét: "Sách văn học thông tin không phải là báo cáo khoa học trá hình. Cái khó là làm sao để con số không giết chết cảm xúc." Cuốn sách của Nguyễn Hoàng phần nào làm được điều đó. Anh dẫn ra số liệu về lượng rác thải điện tử tăng 30% mỗi năm， nhưng ngay sau đó là câu chuyện về chiếc điện thoại cũ của người bà quá cố — một chi tiết nhỏ， nhưng đủ để người đọc thấy được sự vô cảm của thời đại số.Điều tôi thích ở sách văn học thông tin là cách nó phá vỡ ranh giới giữa hư cấu và phi hư cấu. Trong "Dữ liệu của chúng ta"， có đoạn tác giả kể về một cuộc khảo sát 1.000 người dùng mạng xã hội， nhưng rồi anh thú nhận đã thay đổi vài con số để câu chuyện liền mạch hơn. Chi tiết ấy khiến tôi giật mình. Hóa ra， ngay cả khi viết về thông tin， người viết vẫn có quyền hư cấu. Và chính sự không rõ ràng đó lại tạo nên sức hấp dẫn. Một đồng nghiệp của tôi， chị Hà， làm biên tập viên nhà xuất bản Trẻ， nói rằng chị đã từ chối ba bản thảo sách văn học thông tin trong năm nay vì "dữ liệu thì nhiều mà văn thì khô". Theo chị。tiêu chí quan trọng nhất là người viết phải có giọng điệu riêng， biết kể chuyện từ những con số.Không phải ai cũng đồng tình. Trên một diễn đàn văn học， có ý kiến cho rằng sách văn học thông tin là "nửa nạc nửa mỡ"， không đủ chính xác để làm tài liệu， cũng không đủ hay để làm văn chương. Tôi nghĩ khác. Thể loại này đang tìm chỗ đứng， và những thử nghiệm như của Nguyễn Hoàng là cần thiết. Đọc xong cuốn sách， tôi để nó trên bàn làm việc cạnh những cuốn tiểu thuyết dày cộp. Thỉnh thoảng lại giở ra， đọc một đoạn về thuật toán gợi ý phim， rồi ngẫm nghĩ về cách mình đã tiêu thụ thông tin mỗi ngày. Có lẽ， sách văn học thông tin không cần phải hoàn hảo. Nó chỉ cần khiến người đọc dừng lại。đặt câu hỏi về những con số tưởng như vô tri.
